کمپرسور اسکرو اویل فری یا کمپرسور روتاری اسکرو بدون روغن، یک کمپرسور جابه‌جایی مثبت است که در آن هوا میان دو روتور مارپیچی متراکم می‌شود، اما برخلاف کمپرسور اسکرو روغنی، روغن به محفظه تراکم تزریق نمی‌شود

در مدل‌های خشک، روتورها بدون تماس مستقیم با یکدیگر می‌چرخند و چرخ‌دنده‌های زمان‌بندی، موقعیت دقیق آن‌ها را حفظ می‌کنند. یاتاقان‌ها، چرخ‌دنده‌ها و بخش انتقال قدرت ممکن است برای روان‌کاری به روغن نیاز داشته باشند، اما مدار روغن از مسیر هوای فشرده جدا می‌شود. بنابراین عبارت «اویل فری» به معنای نبود روغن در تمام دستگاه نیست؛ منظور این است که روغن وارد محفظه تراکم و مسیر اصلی هوا نمی‌شود

این فناوری برای خطوطی مناسب است که آلودگی روغنی می‌تواند بر محصول، تجهیزات، کیفیت فرایند یا هزینه توقف تولید اثر بگذارد. انتخاب آن باید بر اساس کلاس خلوص موردنیاز، دبی، فشار، ساعات کار، شرایط محیطی و هزینه چرخه عمر انجام شود

هوای محیط پس از عبور از فیلتر ورودی وارد مرحله اول تراکم می‌شود. چرخش روتورها باعث کاهش تدریجی حجم هوای محبوس و افزایش فشار آن می‌شود. از آنجا که روغن در محفظه تراکم وجود ندارد، کنترل دمای هوا اهمیت بیشتری پیدا می‌کند

در بسیاری از مدل‌های صنعتی خشک، تراکم در دو مرحله انجام می‌شود. هوای خروجی مرحله اول وارد اینترکولر می‌شود تا پیش از ورود به مرحله دوم خنک شود. پس از تراکم نهایی نیز افترکولر دمای هوای خروجی را کاهش می‌دهد و جداکننده رطوبت، بخشی از کندانس تشکیل‌شده را از جریان هوا خارج می‌کند

این کمپرسورها برای کاربردهایی بررسی می‌شوند که ورود روغن به هوای فشرده می‌تواند کیفیت محصول یا فرایند را تحت تأثیر قرار دهد

صنایع غذایی و نوشیدنی • صنایع دارویی و زیست‌فناوری • صنایع الکترونیک و نیمه‌رسانا • تولید باتری • صنایع شیمیایی و پتروشیمی • نساجی • تولید شیشه • خودروسازی و رنگ • هوای ابزار دقیق • تولید گازهای صنعتی • فرایندهای تخمیر • خطوط بسته‌بندی حساس • کاربردهای آزمایشگاهی و تولیدی با الزامات هوای پاک

استاندارد ISO 8573-1 کلاس‌های خلوص هوای فشرده را از نظر ذرات، آب و روغن تعریف می‌کند. برای هر پروژه باید کلاس موردنیاز هر سه آلاینده مشخص شود؛ عبارت «اویل فری» فقط به موضوع روغن مربوط است و به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که هوا از نظر ذرات یا رطوبت نیز در کلاس موردنیاز قرار دارد

Class 0 نباید به‌صورت عمومی و بدون مدرک به همه کمپرسورهای اویل فری نسبت داده شود. این ادعا فقط زمانی در صفحه محصول درج شود که مدل موردنظر بر اساس روش آزمون معتبر و دامنه شرایط اعلام‌شده، گواهی مستقل یا مستندات قابل استناد داشته باشد

کیفیت نهایی هوا در نقطه مصرف علاوه بر کمپرسور به هوای ورودی، درایر، فیلترها، مخزن، لوله‌کشی و نگهداری شبکه نیز وابسته است. در صنایع حساس باید کلاس کامل هوای فشرده در نقطه مصرف تعیین و تجهیزات تصفیه بر همان اساس انتخاب شوند